रिखिराम जिसी
पोखरा ।
नेपालको कानुनमा १६ वर्ष पुगेपछि नागरिकता दिने प्रावधान छ । नेपालीले १६ वर्ष पूरा भएपछि वडा कार्यालयको सिफारिस साथ जिल्ला प्रशासन कार्यालयबाट नागरिकता पाउँछन् । असामान्य अवस्थाबाहेक अरु बेला १६ वर्ष पूरा भएपछि नागरिकता प्रदान गरिन्छ ।

तर कास्कीको माछापुच्छ्रे गाउँपालिका वडा नम्बर ८ का २ जनाले भने ७८ र ६८ वर्षसम्म नागरिकता पाएका थिएनन् । भुने गाउँका ७८ वर्षीय डमरबहादुर गुरुङ र घलेल गाउँका ६८ वर्षीय दानबहादुर गुरुङले मंगलबारमात्रै नागरिकता पाएका छन् ।
माछापुच्छ्रे गाउँपालिका वडा नम्बर ८ का वडाध्यक्ष रामबहादुर गुरुङका अनुसार उनीहरुलाई जिल्ला प्रशासन कार्यालय कास्कीले नागरिकता दिएको हो । स्थानीयले २ वृद्धले नागरिकता नपाएको जानकारी दिएपछि नागरिकता बनाउन पहल गरेको वडाध्यक्ष गुरुङले सुनाए ।

‘दुवै एकल पुरुष हुन् । उनीहरु कहिले कता, कहिले कता बस्ने, काम गर्ने गर्थे । त्यसैले नागरिकता बनाउने वास्ता गरेनन्,’ वडाध्यक्ष गुरुङले भने, ‘वृद्ध भएपछि घरमै बस्न थाले । बल्ल थाहा भयो नागरिकता चाहिने रहेछ ।’ नागरिकता नहुँदा उनीहरु सरकारी सेवा, सुविधाबाट बञ्चित थिए ।

दानबहादुर प्यारालाइसिसका बिरामी पनि हुन् । दुवैको ज्येष्ठ नागरिकले पाउने सामाजिक सुरक्षा भत्ता लिने उमेर पुगेको छ । नागरिकता पाएसँगै सामाजिक सुरक्षा भत्तासँगै अन्य सरकारी सेवा, सुविधा लिने बाटो खुलेको छ । ‘नागरिकता नहुँदा सामाजिक सुरक्षा सुविधाबाट बञ्चित थिए । अब सम्पूर्ण सेवा, सुविधाका लागि प्रक्रिया सुरु गरेका छौँ,’ वडाध्यक्ष गुरुङले भने ।

वडाध्यक्ष गुरुङले नागरिकताको अभावका कोही ज्येष्ठ नागरिक सामाजिक सुरक्षा भत्ता वा नेपाल सरकारबाट प्रदान गरिने सेवा, सुविधाबाट वञ्चित भए वडा कार्यालयमा जानकारी दिन आग्रह गरेका छन् । वृद्ध अवस्थामा नागरिकता पाएपछि डमरबहादुर र दानबहादुर दुवै खुसी छन् । अब सरकारी सेवा, सुविधा पाएपछि बुढेसकाल सहज रुपमा बित्ने उनीहरुको विश्वास छ ।